Dit is de tiende en laatste oefening in de Rots en Water reeks. We sluiten af met een van de meest gevraagde vaardigheden in sociale situaties: nee zeggen. Niet op een agressieve manier, niet op een verontschuldigende manier, maar op een manier die duidelijk is en tegelijk respectvol. Een nee dat gehoord wordt zonder dat het de relatie beschadigt.
Veel leerlingen weten dat ze nee mogen zeggen. Maar op het moment dat ze het moeten doen, in een groep, onder druk, met iemand die doorvraagt, voelt het woord nee onbereikbaar. Deze oefening traint dat nee zodat het beschikbaar is op het moment dat het er echt op aankomt.
Wat deze oefening doet
Leerlingen oefenen hoe lichaamstaal, stemgebruik en woorden samenwerken bij het aangeven van een grens. Ze ontdekken dat een overtuigend nee begint in het lichaam, niet in de woordkeuze.
Wat je nodig hebt
Ruimte om te staan. Leerlingen werken in tweetallen.
Stap voor stap
Laat leerlingen in tweetallen staan. Leerling A vraagt leerling B iets, een kleine alledaagse vraag, en B oefent drie varianten van nee. De eerste variant: nee zeggen terwijl de schouders inzakken, het hoofd omlaag is en de stem zacht en verontschuldigend klinkt. De tweede variant: nee zeggen op een agressieve toon, met gespannen lichaam en harde stem. De derde variant: nee zeggen vanuit de rotshouding, stevig staan, rustige adem, rustige maar duidelijke stem, oogcontact.
Na elke variant bespreken leerlingen: hoe voelde dit nee? Welk nee geloofde je het meest? Welk nee wil jij kunnen geven?
Voeg daarna een uitdaging toe: A herhaalt de vraag drie keer na het eerste nee van B. B oefent om stevig te blijven bij zijn nee, ook onder herhaalde druk. Dat is de echte uitdaging: niet eenmalig nee zeggen, maar dat nee vasthouden.
Waar je op let als docent
Let op leerlingen die hun nee steeds zachter maken onder herhaalde druk. Dat patroon is in echte situaties ook aanwezig. Benoem het zonder oordeel en bespreek wat helpt om het nee te bewaren: ademhaling, houding, oogcontact, herhaling van hetzelfde rustige nee.
Afsluiting en bespreking
Sluit de reeks af met een terugblik: welke oefening heeft je het meest geraakt? Welke vaardigheid wil je blijven oefenen? Dat gesprek verankert de reeks en geeft leerlingen een persoonlijk ankerpunt mee.
Wil je meer weten over de Rots en Water methode en hoe EpexMind scholen ondersteunt? Bekijk ons aanbod via de Rots & Water pagina of neem contact op.
