Dit is de achtste oefening in de Rots en Water reeks. Weerbaarheid begint bij zelfkennis: weten wat er in je lichaam gebeurt op het moment dat spanning oploopt. Veel leerlingen merken pas dat ze gespannen zijn als de spanning al hoog is. De spanningsbarometer traint het vermogen om eerder te signaleren, zodat je eerder kunt ingrijpen.
Wat deze oefening doet
Leerlingen leren hun eigen spanningstekens te herkennen: de lichamelijke signalen die aangeven dat de spanning oploopt. Ze maken een persoonlijke spanningsbarometer en leren welke signalen bij welk niveau horen.
Wat je nodig hebt
Papier en pen voor elk leerling, of een whiteboard voor een klassikale versie.
Stap voor stap
Teken een barometer op het bord, van nul onderaan tot tien bovenaan. Vraag leerlingen: wat voelt een tien in jouw lichaam? Wanneer was jij voor het laatst op een tien? Wat voelde je toen in je lichaam? Noteren ze: hartkloppingen, zweten, trillen, droge mond, holle buik. Dat zijn de signalen bij hoge spanning.
Vraag daarna: wat is een vijf? Wat voel je dan? En een drie? Laat leerlingen hun eigen barometer invullen op papier, met voor elk niveau de lichamelijke signalen die bij hen horen.
Bespreek daarna: op welk niveau merk jij het op? Op een drie, een vijf of pas op een acht? En wat doe je als je het merkt? Heb je manieren om de barometer omlaag te brengen?
Waar je op let als docent
Sommige leerlingen merken spanning pas laat op, op een zeven of acht. Dat is een waardevolle observatie, want dat betekent dat de regulatie later inzet en daarmee moeilijker is. Benoem dat het doel is om eerder te leren signaleren, op een vier of vijf, zodat er meer ruimte is om iets aan te doen.
Afsluiting en bespreking
Vraag leerlingen om de komende week te noteren wanneer ze spanning voelen en op welk niveau. Dat maakt de oefening een doorlopend bewustwordingsproces dat verder gaat dan de les zelf.
Wil je meer weten over de Rots en Water methode? Bekijk ons aanbod via de Rots & Water pagina of neem contact op.
